یادداشتها از سده ها (بخش آخر)

دعا و نیایش

 واپسین روزهای  ماه  صفر است و "یادداشتها از سده ها" نیز به واپسین بخش رسیده است.   بخش پایانی را ویژۀ نیایشهای منظوم نهادم. من خود این نیایشها را پسندیده ام و خوش می دارم. این است که ً آنها را از بر دارم. بر سپیدی بسیاری از نسخه های خطی  مناجاتها، نیایشها و دعاهایی ثبت شده است که مالکان نسخه ها آنها را برای عرض توجه،  توسّل و استشفاء پسندیده و نوشته اند تا از برکنند و از یاد نبرند. در اینجا نگارنده  نخست متن عربی هریک از این نیایشها و ادعیه را می آورد؛ سپس برگردان فارسی آن را که خود نگاشته باز می نگارد.

دوازده امام خواجه نصیر طوسی

          این پنج بیت را که زیر عنوان "دوازده امام خواجه نصیر"  یاد داشت شده از نسخه ای کهن بازنویسی کرده ام:

الـهــی بحـق ّ المصطفی و و صـــیّه

و فاطمــــــة الزّهــراء و الحســــنان

و حق ّ علی بن الحســــین و باقـــــر

و جعـــفــــــــر النــّاجی به الــثـّقلان

و حرمة موسی والـرّضــــــا و محمد

و حقّ عــــــلیٍّ نـــور کل ّ زمــــــان

و بالحســـن النـّوری و الخلف الــّذی

له حجـّة العظمی بکلّ زمـــــــــــــان

اعــــنی و وفّقنی قریبا ً مســــــــاعدا ً

یساعدنی فی الارض و الحدثــــــــان

[پروردگارا! بحق مصطفی (ص) و وصی او علی(ع) و فاطمۀ زهرا و حسنان- یعنی حسن (ع) و حسین (ع) – و بحق علی بن حسین و [محمد ] باقر(ع) و جعفر [صادق] (ع)  که به لطف او آدمی و پری رهایی یافتند، و به حرمت موسی [بن] جعفر(ع) و [علی بن موسی] الرضا (ع) و محمد [تقی] (ع) و بحق علی [النقی] (ع) که روشنایی زمانهاست و به حسن [عسکری] (ع) که وجودش نور است و به جانشینش که حجت عظمــــــای همۀ روزگاران است، یاریم کن و توفیقم ده، توفیقی نزدیک و یاریگر که مرا یاری کند در زمین و پیشامدها].

این نیز دعایی است با توســّل به دوازده امام علیهم الســلام که بر سپیدی نسخه یی کهن یادداشت شده است:

الــــــهی بحق المصطفی و ابن عــمّه

علیٍّ و بالــزهــــــــــراء و الحســنین

و بالتــسعة الغـرّ الــذین ولائــــهـــــم

و طــاعتهم فـــــــرض علی الـــثـقلین

انلــنی بهـــم قبـــــل المــمــات و عنده

و مــن بعــــــده یا ربّ قـُــرّة عـــیــنی

[پروردگارا! بحق مصطفی (ص) و پسر عمّش علی و به زهراء و حسنین (ع) و به نـُه گرامیانی که دوستی و فرمانبریشان بر آدمی و پری فرض است، که دیدگانم را پیش از مرگ و هنگام رفتن و پس از آن به دیدار آنان و دوستی شان روشن بدار].

این نیز دعایی دیگر است، مختصر که از هامش نسخه یی کهن برگرفته شده است:

الهی بحق الحسین و اخیـــه، و جـــــدّه و ابــــــــیه، و امـّه و بنیه، نجــّنا من الهــم ّ الـّذی  نحن فیه

[پروردگارا! به حق حسین و برادرش و نیایش و پدرش و مادرش و فرزندانش، که ما را از اندوهی که در آن هســـتیم، رهایی بخش!]

و این دعا که در هفت بیت است در کتیبه های حاشیۀ چند جلد روغنی نسخه های خطی سده های 11 و 12 کتابت و تذهیب گردیده است:

بنبـــــیٍّ عـــربیٍّ و رسول ٍ مدنیٍ

و اخیـــه اســـــدالله مســمّی بعلی ٍّ

و بزهـــراءِ بتول ٍ و باُم ٍّ ولدتهــا

و بسبطیه و شبلیه هما نجلا زکیٍّ

و بسجـّاد و بالباقر و الصّادق حقّا

و بموسی و علــیٍّ و تقــیٍّ و نقیٍّ

و بذی العسکروالحُجّةٍ القائم بالحق

الّذی یضرب بالســیف بحکم ازلی

و علیهم صلواتی و سلامی مأة الفا

بنهارٍ و لیـــالٍ و غدوّ و عشــــــیٍّ

اجب الآن دعانا و ترحـّم حضرانا

واقض حاجات لنا الکـُلّ الهی و ولی

و تقبــّل بقبول حسن ربّ دعـــــــانا

بمحمــــد و عــلی و باولاد عـــــلی

[پروردگارا بحق پیامبر عربی و فرستادۀ مدنی ات، و بحق برادرش شیر خدا که نامش علی است، و بحق زهراء بتول و مادری که او را زاده است – یعنی خدیجۀ کبری – و به حق دو نواده اش، دو شیربچه، که فرزندانی پاکیزه اند، و به حق سجاد و باقر و صادق، و بحق موسی و علی و تقی و نقی، و بحق عسکری و حجت قائم به حق که به فرمان ازلی شمشیر خواهد زد. درود و سلام من نثار آنان باد؛ صد هزار بار، روز و شب و بام و شام؛ خدایا، به حق اینان که همین اکنون نیایش ما را بپذیر و بر ما که دراین جمع حاضریم رحم فرما و حاجات همهء ما را برآورده گردان. و ای ولی من دعای ما را بپذیر، پذیرشی نیکو! به حق محمد و علی و فرزندان علی].

دعای درد چشم

این دعای منظوم که بر سپیدی هامش نسخه یی نوشته شده، تضمینی است از آیات مبارکۀ سورۀ اخلاص برای رفع درد چشم:

قل هوالله احـــــــــــــــــد

انّ فی عینی رمـــــــــــــد

احمرار فی بیـــــــــاض

حســــبی الله الصـــــــمد

اشف عینی یا الـــــــــهی

واکفنی شـــرّ الرمــــــــــد

لیس لله شــــــــــــــریک

لا له کـــــــــــفواً احـــــد

شهر اتاوا – 27 اسفند (حوت)  1385

18 مارچ 2007

آصف فکرت